Einde btw? Of toch niet?

Update 25-04-2023

Inmiddels is er iets meer duidelijkheid. Het blijkt dat de staatssecretaris heeft bedoeld te zeggen dat we weer terug moeten naar de situatie voor de uitspraak van de HR. Met andere woorden: er verandert helemaal niet zo heel veel op dit moment. Dus geen paniek. Het kan wel zijn dat de staatssecretaris nog komt met nadere uitleg, we houden je uiteraard op de hoogte.

Update 23-04-2023: nog niet alles is 100% duidelijk en er zijn nog vragen. Mag je als je ervoor kiest wel nog btw rekenen? En wat vinden gemeenten hier dan van? En nog veel meer. Andre Moerman geeft in tweede instantie nu aan dat het besluit van de staatssecretaris onduidelijk is en dat er alleen iets verandert voor stichtingen die dus geen btw meer mogen rekenen. De eenmanszaken en BV's mogen dat volgens hem wel. Op de website van de NBBI staat ook een nadere uitleg. Wat het ook gaat worden, we moeten het eerst zien. 

Oorspronkelijke bericht

De staatssecretaris heeft besloten dat vanaf vandaag (21 april 2023) de vrijstelling van btw geldt voor alle bewindvoerders, curatoren en mentoren. Dat geeft hij aan in zijn besluit van 19 april 2023.

Dit komt omdat de Hoge Raad afgelopen week een uitspraak deed over btw (lees hier de uitspraak ECLI:NL:HR:2023:460). Daarin werd bepaald dat de vrijstelling van btw niet goed was geformuleerd, zodat instellingen met winstoogmerk (o.a. eenmanszaak, BV's) 21% btw zouden moeten toepassen. Alleen instellingen zonder winstoogmerk (o.a. stichtingen) zouden de vrijstelling krijgen.

De Hoge Raad geeft aan dat de vrijstelling btw van bewindvoering en curatele niet valt onder schuldhulpverlening, maar moet worden gezien als maatschappelijk werk en sociale zekerheid. Maar dan wel als een instelling van sociale aard en dus niet commercieel. 

De staatssecretaris heeft nu dus besloten dat ook bewindvoerders die wel winst beogen, en dus niet bij een gemeente werken als bewindvoerder, curator of bij een stichting enz. ook de vrijstelling krijgen. Dit kan kansen bieden. De gemeente hoeft nu minder te betalen aan bijzondere bijstand en er is geen verschil meer tussen bewindvoering bij een gemeente of een zelfstandige bewindvoerder. Dit is goed voor de concurrentie. Maar het kan ook het nadelig zijn omdat ondernemers geen btw meer kunnen verrekenen. 

Extra uitleg

De Hoge Raad heeft aangegeven dat diensten die nauw met maatschappelijk werk en de sociale zekerheid samenhangende diensten ook zijn:

"diensten die worden verricht ten behoeve van personen in een situatie van mentale hulpbehoevendheid en ertoe strekken hen te beschermen bij burgerlijke handelingen, wanneer deze personen hier zelf niet in kunnen voorzien zonder het risico te lopen dat hun eigen financiële of andere belangen worden geschaad, in beginsel nauw samenhangen met maatschappelijk werk en met de sociale zekerheid. Dergelijke diensten zijn namelijk onontbeerlijk om deze personen te beschermen tegen handelingen die schadelijk kunnen zijn voor hen, of zelfs de waardigheid van hun bestaan in gevaar brengen".

Daarom vinden zij dat diensten die als zodanig worden verricht door bewindvoerders of curatoren, en diensten die inherent zijn aan beschermingsbewind of curatele, diensten zijn die nauw samenhangen met maatschappelijk werk en met de sociale zekerheid vallen onder de btw vrijstelling. Maar dan moest het wel gaan om leveringen en diensten verricht door een instelling van maatschappelijk werk waarbij de betrokken instelling blijk moet geven van een duurzaam sociaal engagement, zodat kan worden gezegd dat de onderneming die zij drijft van sociale aard is, en dus niet commercieel. En dat gaf onduidelijkheid. Daarom heeft de staatssecretaris nu ingegrepen. 

Wij denken nu dat het niet veel gaat wijzigen.